24 Temmuz 1923, Lozan Antlaşması’nın anılması amacıyla “Lozan Barış Bayramı “olarak kabul edilmesi için çağrımızdır.
24 Temmuz 1923 tarihinde İsviçre’nin Lozan kentinde imzalanan Lozan Barış Antlaşması, Türk milletinin Kurtuluş Savaşı sonunda elde ettiği askeri zaferin uluslararası alanda kabul edilmesini sağlayan tarihi bir belgedir. Lozan, yalnızca bir barış antlaşması değil, aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti’nin bağımsızlık ve egemenlik belgesi olarak kabul edilmektedir.
Birinci Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti’ne dayatılan ve Türk milletinin varlığını tehlikeye atan Sevr Antlaşması, Lozan ile tamamen geçersiz hale getirilmiştir. Böylece Türk milleti, kendi kaderini tayin etme hakkını tüm dünyaya kabul ettirmiştir. Bu antlaşma ile Türkiye’nin bağımsızlığı, egemenliği ve uluslararası hukuktaki yeri resmen tanınmış, kapitülasyonlar kaldırılarak yeni Türk Devleti’nin meşruiyeti için savaştığımız yedi düvele ilan edilmiştir.
Lozan Antlaşması, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş sürecinde gerçekleştirdiği en önemli diplomatik başarısıdır. Askeri zaferle sonuçlandırılan Kurtuluş Savaşı’nın ardından, zaferin diplomasi masasında da tescil etmesini sağlamıştır. Mustafa Kemal Atatürk, Lozan’ı Türk milletine karşı yüzyıllardır sürdürülen planların boşa çıkarıldığını gösteren büyük bir siyasi zafer olarak değerlendirmiştir.
Lozan’ın imzalandığı 24 Temmuz 1923 günü, dönemin basınında ve kamuoyunda büyük bir coşkuyla karşılanmış, “Lozan Sulh Bayramı” veya “Barış Bayramı” olarak kutlanmıştır. Antlaşmanın imzalanmasının ardından şehirler bayraklarla süslenmiş, törenler düzenlenmiş ve halkın katıldığı kutlamalar yapılmıştır. Her ne kadar 24 Temmuz resmî bir milli bayram olarak sürekli bir statü kazanmamış olsa da, uzun yıllar boyunca bir bayram havasında anılmış ve kutlanmıştır. Kazanılan diplomasi başarısının bu günlerde Türk Milletine hatırlatılması için Lozan Antlaşmasının resmi bayram olarak kabul edilmesinde zaruret vardır.
Lozan’ın resmî tatil ve bayram olarak değerlendirilmesi, Türkiye’nin uluslararası alanda bağımsız bir devlet olarak tanındığı tarih olduğunun bilinmesini ve hatırlanmasını sağlayacaktır. 24 Temmuz 1923 Lozan Antlaşması askeri zaferlerin yanında diplomatik zaferin de simgesi olup, Cumhuriyet’in kuruluşuna giden yolu açan en önemli dönüm noktalarından biridir. Bu nedenle Lozan’ın yıl dönümünün ulusal birlik, bağımsızlık ve egemenlik bilincini güçlendiren resmi bayram olarak anılması çok önemlidir.
Lozan Barış Antlaşması; Türkiye Cumhuriyeti’nin tapusu, bağımsızlığının uluslararası teyidi ve Kurtuluş Savaşı’nın diplomatik zaferidir. Türk milletinin egemenlik hakkını tüm dünyaya kabul ettiren bu tarihi belgenin Cumhuriyet tarihinin en önemli dönüm noktalarından biri olarak resmi bayram olarak kabul edilerek kutlanmasına olanak sağlanmalıdır.
